Kerstmis: de gezelligste tijd van het jaar. Maar niet per se de meest duurzame. We kopen nieuwe kleding, bereiden een overvloedig kerstdiner en ieder jaar halen we een kerstboom in huis die wordt versierd volgens de laatste trends.

In een door de TKI BBE gefinancierd project hebben we technisch en economisch onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van het op de markt brengen van een biobased en circulaire kerstbal. Een kerstbal dus waar uitsluitend biobased grondstoffen voor zijn gebruikt en waar ook de naalden van afgedankte kerstbomen van afgelopen kerst in zijn verwerkt.

Projectleider
Datum
januari 2020 t/m december 2020

Resultaten

Korte samenvatting: het kan. Het project laat zien dat het in een spuitgietproces prima mogelijk is om biopolymeren te gebruiken voor het vormen van een kerstbal en het toevoegen van naalden van kerstbomen van vorig jaar is geen belemmering. Vochtpercentage van de naalden en de grootte ervan zijn wel bepalend voor hoeveel naalden toegevoegd kunnen worden. Te grote of te veel naalden veroorzaken opstoppingen in de aanspuiting van de matrijs. De functionele eigenschappen van de biobased plastics worden niet in grote mate verslechterd door het toevoegen van de naalden.

biomassa-en-biopolymeren
biopolymeren en biomassa van kerstbomen

Het verhaal achter het project, de aanleiding, blijkt van hele grote meerwaarde voor de doelgroep als het gaat om het potentieel aanschaffen van de kerstballen. Hoewel de kostprijs substantieel hoger ligt dan voor een vergelijkbare kerstbal van traditionele, fossiel gebaseerde, plastics is de consument bereid om een hogere prijs te betalen voor de bal. Deze bereidheid lijkt direct te rijmen met het verhaal.

Rondom het eindproduct is een speciale website ontwikkeld.

BALLSY WEBSITE

Consortium

Vanaf de start van het project blijken bedrijfspartners betrokken bij het onderwerp en ook gedurende de projectperiode blijken additionele bedrijven die worden benaderd voor ontbrekende expertise enthousiast voor deelname. Dit heeft geresulteerd in een breed consortium waarin de gehele productieketen van de kerstballen is vertegenwoordigd. Iedere partner heeft bijgedragen met expertise, materialen en/of faciliteiten en alleen door deze grote mate van betrokkenheid zijn we er uiteindelijk in geslaagd om een set van 4 biobased, circulaire kerstballen te produceren, te verpakken en er over te communiceren. Meer info over de bedrijfspartners vind je via de logo’s onder aan deze pagina of de pagina (https://www.biobasedkerstbal.nl/partners-studenten).

In het project zijn van het begin tot en met het einde studenten actief geweest van verschillende scholen en opleidingen. Ook zij hebben een grote bijdrage geleverd aan de resultaten. Budget voor het uitvoeren van het onderzoek was afkomstig van de Stichting Topconsortium voor Kennis en Innovatie Biobased Economy (TKI BBE).

Publiciteit

Sinds de start van het project en met name in aanloop naar de decembermaand is er in verschillende media aandacht voor het project. Een opsomming:

ballsy-set
BALLSY kerstballen van verschillende grondstoffen – v.l.n.r.: solanyl, bio-pe, pla, vibers bio-pe

Aanleiding

kerstbomen op straat in januari

Elk jaar worden er in Nederland 3 miljoen kerstbomen geplant. Het overgrote gedeelte vindt uiteindelijk als volwassen boom zijn weg naar Nederlandse woonkamers en blijft daar staan, vaak voor een week of vier tot vijf.

Eenmaal thuis wordt de boom natuurlijk mooi aangekleed. Het vormt de ‘center piece’ van de woonkamer. In de afgelopen tien jaar is de kerstomzet van marktleider Intratuin naar eigen zeggen verdubbeld tot 135 miljoen euro in 2019. Kerstversiering wordt meer en meer een mode-artikel, dat maar een jaar wordt gebruikt. Al met al wordt de kerstomzet van de Nederlandse tuincentra door Tuinbranche Nederland geschat op 300 miljoen euro. Op pad gaan voor kerstversiering is tegenwoordig een compleet dagje uit aan het worden.

‘Het kan niet op’ lijkt het motto als het gaat om het gezelligste feest van het jaar.

Verspilde biomassa

Wat te doen met al die biomassa die in de eerste weken van januari vrij komt? Er zijn verschillende initiatieven die een kerstboom in de afvalfase verwaarden. Zo is het mogelijk om een kerstboom te huren of leasen, zodat de boom meerdere jaren kan worden gebruikt, en wordt er zelfs op kleine schaal bier en verf gemaakt van onderdelen van de boom. Het overgrote deel van de bomen wordt echter nog steeds gemeentelijk ingezameld en vervolgens gecomposteerd of verbrand. En de kerstversiering van dit jaar of vorig jaar die voor volgend jaar écht niet meer kan? die belandt bij het restafval

Intussen warmt de aarde steeds verder op. Met alle gevolgen van dien. Dus…

Duurzaamheid in zijn algemeenheid is ver te zoeken als het gaat om kerstbomen en kerstversiering. Waar er in Nederland volop wordt gedebatteerd over het klimaat, stikstof, gebruik van biomassa in energiecentrales en wat al niet meer, wordt in de gemiddelde folder van retailers in de kerstsector met geen woord over duurzaamheid gerept. Vanuit deze paradox wilden wij een project starten. Doel: het ontwikkelen van een circulaire en biobased kerstbal.

Doel

Met bovenstaande in het achterhoofd gingen we op zoek naar een manier om het kerstfeest te verduurzamen, op een biobased en circulaire manier.

Project partners

Bij het gebruik van deze website gaat u akkoord met het gebruik van cookies. Meer informatie

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close