Opinie: Droge grond heeft organische stof hard nodig

Akkers, gemeentelijke parken maar ook onze eigen achtertuinen houden beter het vocht vast wanneer ze bewerkt zijn met organische meststof.

De droogte in Europa en in Nederland geeft zorgen voor natuur, ecologie en landbouw en er verschijnen veel artikelen die dat onderbouwen. Veel berichten geven ook dat de lichte bodems, de zandgronden, veel te weinig vocht kunnen vasthouden uit tijden dat er wel neerslag is. Dat is inderdaad een juiste constatering en heeft misschien ook wel te maken met de uitmergeling van die bodems in de laatste decennia.

Bodemleven

Misschien kun je daar de intensieve landbouw weer de schuld van geven, maar dat is iets te kort door de bocht. Wat onze bodems nodig hebben, en dat geldt voor landbouwbodems, maar ook voor gemeentelijke parken, achtertuinen et cetera, is organische stof. Meer dan nu het geval is. Dat is goed voor het vochthoudend vermogen, en tevens voor een betere mineralenhuishouding en ook nog eens voor het bodemleven, de bodemecologie.

En met organische stof bedoel ik dan bijvoorbeeld dierlijke mest. Ja, een pleidooi dus voor meer dierlijke mest naar akkers en tuinen, en zeker als dat in plaats kan van kunstmest en dunne gier; daarin zit immers geen tot weinig organische stof. En voor de duidelijkheid, bewerkte mest, zodat de eenvoudig afbreekbare organische stof weg is, die doet immers niks voor de bodem, en waarbij de emissie van ammoniak (ander dossier) ook wordt beheerst. Maar het kan ook met compost, dus de gecomposteerde organische stof. Dat kan zijn GFT, maar ook bermmaaisel, agro-bijproducten, restaurantafval, et cetera.

Ketenaanpak

Belangrijk is dat dat om aandacht vraagt van veel partijen. Bijvoorbeeld voor GFT, van burgers (juiste manier van scheiding), gemeenten (goede inzameling maar ook voorlichting naar burgers), verwerkers (slimme processen) en uiteindelijk landbouw voor de juiste benutting. Dit vraagt dus om een ketenaanpak en als dat goed loopt kunnen forse verbeteringen gerealiseerd worden.

Helaas kan dat niet snel. Verhoging van bodem organische stof kan gaan met een snelheid van 1 ‰ (1 promille) per jaar, dus als we naar 2 procent organische stof toename willen, zijn we 20 jaar bezig. Geen oplossing voor nu dus, maar wel voor de lange termijn, als we tenminste de politieke moed hebben om naar de lange termijn te durven handelen. Dat we met meer organische stof naar de bodem ook nog eens CO2 vastleggen, is een aardig bijeffect.


Johan Raap
Lector Biobased Energy
jfm.raap@avans.nl

Nieuws